Kategoria: Aktualności Sceny

To już rzadko się zdarza – moment podniosły, a zarazem pełen ciepła. 24 kwietnia w Teatrze Polskim dano premierę Horacjusza – dramatu Pierre’a Corneille’a, w reżyserii Andrzeja Seweryna, w przekładzie Jerzego Radziwiłowicza. Parę chwil po opuszczeniu kurtyny i brawach, na scenę wrócili aktorzy, dołączył zespół techniczny, dyrektor artystyczny Janusz Majcherek zaprosił premierowych gości. A za moment obwieścił przyczynę niecodziennej ceremonii

– 80–lecie urodzin Andrzeja Seweryna.

Kwiaty, kolejne życzenia, długie i gromkie standing ovation…

Potem to najważniejsze – Jubilata trochę nieskładne z emocji, ale gorące słowa podzięki, w nich pamięć o minionym w pomieszaniu ze szczerym wzruszeniem. I na koniec jednoczące scenę i widownię, wspólne Sto lat…

***

Towarzystwo Kultury Teatralnej i SCENA dokładają ukłon i najlepsze życzenia – nie tylko we własnym imieniu. To dzięki Andrzejowi Sewerynowi w Teatrze Polskim, prawie od początku jego dyrekcji, występują najciekawsze teatry ludowe z repertuarem opartym na tradycyjnych obrzędach i obyczajach, a festiwal nazywa się ZWYKI. I równie długo trwa doroczny Salon Poezji – Koncert L,aureatów kolejnych edycji Ogólnopolskiego Konkursu Recytatorskiego. Tak oto teatr publiczny pełni misję społeczną – nie gładkimi słowami i deklaracjami, ale c z y n e m. Słowo dziękujemy jest tu pełne treści i prawdy.

widnokrąg

przesuwanie horyzontu
jałowy trud
ziemia jest okrągła
przestrzeń zakrzywiona
znowu jestem tu gdzie jestem
deklinowanie czasu
i koniugowanie miejsca
to herezja
tysiące lat szliśmy tu
gdzie jesteśmy
czyżby na próżno
czy to już ostatnie rozdanie

Wacław Oszajca

Czym jest słowo u autora Pałacu, Kamienia na kamieniu, Widnokręgu, a także Drzewa? Najprościej mówiąc, właściwie niestety pisząc, słowo realnie istnieje w mowie, w żywej mowie – dźwięcznej, soczystej, znaczącej i zawsze osobowej. Zdaniem Wiesława Myśliwskiego, wielokroć wypowiadanym, ale także całą twórczością poświadczanym, słowo mówione jest prawdziwie człowieczą postacią słowa. Jako takie nie zostało ono jeszcze z żywota, z istności, wydzielone i odseparowane, wygrodzone i zagrodzone, w sztucznej, anonimowej, mechanicznej normatywności „języka literackiego”, „stylu artystycznego”, „grafolektu pisarskiego”, żeby terminologicznie być na czas. Zresztą mylący.

Słowo owocne i pożywne, działa tylko przed pismem, szczególnie przed drukiem, zatem także przed szkolnym, rutynowym nauczaniem wraz z ekspansją druku upowszechnionym. Oraz, szczególnie, w naszych już czasach – przed masową reprodukcją we wszystkich rozpanoszonych teraz mediach. Są one coraz bardziej ekspansywne i natrętne, łudzą nas „technologiczną” muzyką sfer, spychając podstępnie w dantejskie piekło. Kiedy Wiesław Myśliwski szedł do szkół, w Polsce dokonywała się dopiero powszechna alfabetyzacja, ale kiedy przystępował do swego pierwszego utworu, już wiedział, że przychodzi mu myśleć i pisać na wielkim, więcej niż historycznym, bo tektonicznym prawie przedziale ludzkich epok – słowa i pisma. Miał to szczęście, że wielodźwięczność tego przedziału usłyszał i ją sobie uprzytomnił, ale miał też tę inwencję i moc twórczą, że ją zapisał. Kolejnymi swoimi utworami, niespiesznie, lecz wytrwale – zapisywał. Był świadom tego, że sprzęgania i zderzania tak wielu warstw historycznych, nie da się pisarsko wyczerpać: woli i niewoli, chłopów i panów, wsi i miasta, wojny i powojnia, przewrotów i zastojów. Ale próbować trzeba ciągle, aż do Ostatniego rozdania, aż do przejścia przez Ucho igielne i pierwszego w nim zdania: Było, jak mówię.

Czytaj dalej „O słowie Wiesława Myśliwskiego”

O Krzysztofie Jasińskim – z kilku powodów

Artysta i działacz Zrzeszenia Studentów Polskich, potem wybitny twórca i animator teatru. „Na zawsze” ze studencką kulturą związany pamięcią, potwierdzaną czynami. W lutym tego roku 60–lecie świętował stworzony przez niego i prowadzony do dzisiaj (!) Teatr STU. W tym samym czasie Krzysztof Jasiński odbierał cenioną w kręgu dawnych studenckich animatorów Nagrodę Potoka.

Maturę zdawał w Łodzi, przeniósł się do Poznania i podjął edukację w Studium Nauczycielskim. Tu związał się z ruchem studenckim – w 1963 roku kieruje komisją kultury ZSP, organizuje kabaret. Od 1964 roku studiuje aktorstwo w krakowskiej PWST, rok później jest szefem komisji kultury Rady Okręgowej ZSP. Za przełom trzeba uznać datę 20 lutego 1966 roku – Krzysztof Jasiński z kolegami z wydziału – są z nim m. in. Jerzy Trela, Jan Łukowski, Olgierd Łukaszewicz – powołuje Teatr STU, pod patronatem Rady Okręgowej ZSP. Przygotowują spektakle, zdobywają nagrody (nie trudno zgadnąć, że najczęściej aktorskie) na studenckich festiwalach – w kraju i za granicą. Grają Pamiętnik wariata Gogola, Pożądanie schwytane za ogon Picassa, Karła Lagerkvista, Moją córeczkę Różewicza.

Czytaj dalej „Bądź wierny – trwaj”